29-07-08

Once upon a Mattrass

ExplorePAHistory-a0j9t6-a_349

Once upon a Mattrass opende off Broadway in mei 1959 en verhuisde daarna vier keer om na 244 voorstellingen te eindigen in het St. James Theatre op Broadway. Een van de redenen van het succes van deze door Mary Rodgers (dochter van Richard Rodgers) op muziek gezette sprookje was ongetwijfeld de zang- en acteerprestatie van de verrukkelijke Amerikaanse comédienne Carol Burnett die in de huid kroop van prinses Winnifred. In november 1996 hield de revival met Sarah Jessica Parker het 188 voorstellingen vol. Carol Burnett, 75 ondertussen, dook in 2005 echter opnieuw op in de tv-bewerking van een van Amerika’s populairste musicals, maar ditmaal als de vreselijke Queen Aggravain. Alleen al voor haar verschijning is de film de moeite waard.

Once Upon A Mattress is gebaseerd op het populaire sprookje ‘De prinses op de erwt’ van Hans Christian Andersen. Het verhaal speelt zich af in een fictief koninkrijk waar de gemene Queen Aggravain (Carol Burnett) en haar stomme (in de zin van niet kunnen speken) echtgenoot Koning Sextimus (Tom Smothers) de scepter zwaaien. Queen Aggravain is het soort moederkloek dat geen enkel meisje goed genoeg vindt voor haar zoon Prins Dauntless the Drab (Dennis O’Hare). Elke huwbare prinses stelt ze voor onmogelijke opdrachten. Zo luidt de laatste vraag uit de test voor prinses nr. 12: “Wat was de middelste naam van de schoondochter van de beste vriend van de smid die het zwaard smeedde dat het beest doodde?” Het wicht zat er één lettertje naast en buisde. Zo geraakt de prins natuurlijk nooit aan zijn grief, maar er is meer. Zolang hij niet gehuwd is, mag niemand anders in het koninkrijk trouwen.

mattress2

De poppen gaan helemaal aan het dansen wanneer Sir Henry (Matthew Morrison), de belangrijkste ridder aan het hof, ontdekt dat zijn vriendinnetje Lady Larken (Zooey Deschanel) zwanger is. Hij gaat koortsachtig op zoek naar de laatste prinses van het rijk en keert terug met prinses Winnifred (Tracey Ullman), een slordige wildebras die het hart van de radeloze prins echter meteen harder doet bonzen, tot afschuw van zijn moeder. De Queen, bijgestaan door haar tovenaar (Edward Hibbert), bedenkt meteen een snood plan om ook Winnifred uit te schakelen. De prinses moet bewijzen dat ze gevoelig genoeg is. De Queen verbergt de kleinste erwt van het koninkrijk onder haar bed, bestaande uit 20 opeengestapelde matrassen. Alleen als de nietsvermoedende prinses de slaap niet kan vatten, zal ze haar gevoeligheid bewijzen en kunnen trouwen met de prins. Om zeker te zijn, stort ze Winnifred eerst nog in een uitputtingsslag op de dansvloer, dient nog een brouwsel van warme melk met opium op als slaapmutsje en laat de tovenaar een slaapliedje zieken (in een waanzinnige scène). Winnifred doet echter geen oog dicht omdat Koning Sextimus, die de snode plannen van zijn echtgenote heeft afgeluisterd, de bovenste matrassen vol scherpe voorwerpen en wapentuig heeft laten steken. Eind goed, al goed.

EdwardCarol2

Over de twee Broadway versies kan ik me niet uitspreken, wel over de film (helaas alleen verkrijgbaar in zone 1). Grote cinema is Once upon a Mattrass zeker niet. De decors doen goedkoop aan en het blijft in de eerste plaats verfilmd toneel. Maar de vertolkingen zijn heerlijk. Eerst en vooral Burnett die er op haar 72ste niet alleen schitterend uitziet, maar ook zingt als de beste. Ook de toen 46-jarige Tracey Ullman zet een stevige (!)Winnifred neer. De redelijk hoge leeftijd van de geliefden (Dennis O’Hare was 43) geeft een extra absurditeit aan de hoge eisen van de koningin. Ook Edward Hibbert (die de meesten onder ons kennen als Gil Chesterson, de verwijfde culinaire criticus uit Frasier) is een showsteler. Je bescheurt je wanneer hij uitgedost als bonte vogel met getuite lippen een slaapliedje zingt (ka, ka, ka, ka…) als genadeslag om de prinses in slaap te krijgen. Tot slot is ook opstormend talent Matthew Morrison (onlangs nog in het Lincoln Center te bewonderen als luitenant Joseph Cable in de fantastische revival van South Pacific) als sir Henry het zien en luisteren meer dan waard.

Carol Burnett in 1964 als Prinses Winnifred

 

Sarah Jessica Parker in 1996 als Prinses Winnifred

 

Carol Burnett in 2005 als Queen Aggravain